شاخه ی خارپوستان Phylum Echinodermata
اسم خارپوستان به علت جلد سخت خارداریست که ازاختصاصات طبقه زیراپیدرمی
یعنی درم بوده و همین طبقه است که طبقات سخت آهکی و خار خارپوستان را به
وجود می آورد . اکینودرماتا ( به یونانی ، Echinos به معنی خارپشت یا جوجه
تیغی است و Derma به معنی پوست ) .
مشخصات عمومی :
دریازی ، اکثرا کف زی (Benthic) ، دارای تقارن شعاعی در زمان بلوغ ولی
دو طرفه در دوره ی لاروی ، دارای پوشش آهکی به صورت خار یا حلقه های
آهکی ، فاقد سر و بدن بندبند ، دستگاه گوارش ساده ولی کامل ، تنفس از طریق
آبششهای پوستی معلق و شبکه ی آوندی ، فاقد دستگاه دفعی وازنشی مخصوص
ولی سلول های آمیبی موجود در مایع حفره ی عمومی بدن این امر را انجام می
دهند . فاقد دستگاه گردش خون ولی دارای دستگاه خونی Haemal ، دستگاه
عصبی شامل سلول ها و فیبرهای عصبی ، حفره ی عمومی در برگیرنده ی سه
قسمت احشایی ، شبکه ی آبی و دستگاه خونی در دوره ی لاروی است . اندام
های جنسی نر و ماده جدا ، غدد جنسی بزرگ با مجاری جنسی ساده ، تولید مثل
به صورت جنسی ، لقاح بیرونی ، رشد غیرمستقیم از طریق مراحل لاروی ،
دارای قابلیت خود برشی .
انواع خارپوستان :
1- رده ستاره آساها(Class Asteroidae) مانند ستاره دریایی(Sea Star)
2- رده مارسانان(Class Ophiuroidea) مانند ستاره های ترد و شکننده
(Brittle Stars)
3- رده خارداران(Class Echinoidea) مانند خارپوستهای دریایی
(Sea Urchins) و دلارهای سنگی(Sand Dollars)
4- رده لاله وشان(Class Crinoidea) مانند لاله های دریایی(Sea Lilies)
5- رده هلوتوریوئیدآ(Class Holothurioidea) مانند راب ها یا خیاران
دریایی (Sea Cucumbers)
منابع :
· کتاب جانورشناسی عمومی ، تألیف دکتر طلعت حبیبی (1385)
· کتاب جانورشناسی بی مهرگان ، تألیف دکتر شاهرخ پاشایی راد (1384)
«مطلب بعدی : کوتاه از کرم ها»